<< Chapter < Page Chapter >> Page >

Ekonomiese en bestuurswetenskappe

Graad 8

Entrepreneurskap

Module 15

Wat is ‘n entrepreneur?

AKTIWITEIT 1:

Om die kenmerke van ‘n entrepreneur te identifiseer en op onsself toe te pas

LU 4.2
  • Lees die volgende verhaal van ‘n suksesvolle entrepreneur.

BRON

“WERK JOU VINGERS TOT OP DIE BEEN”

“My sukses het gekom nadat ek my vingers tot op die been gewerk het en omdat ek nooit gulsig geraak het nie.”

Dit is die geheim van mnr. Leon Slabbert, eienaar van die Cuyler Slagtery in Uitenhage.

Na skool het hy ‘n graad in personeelbestuur verwerf en daarna tien jaar in sy pa, Levi, se slaghuis gewerk.

“My pa is ‘n perfeksionis en let altyd op netheid, gehalte en dienslewering.

Hy het my die fyn snitte geleer en alles wat ek ken. My dissipline het ek te danke aan hom,” sê Slabbert.

In Augustus 1988 het hy besluit wie nie waag nie, sal nie wen nie. Hy het sy huis en al sy besittings verkoop en die Cuyler Slagtery , wat in daardie stadium vuil en afgeleef was, gekoop.

Slabbert het gesukkel om lenings by banke te kry, want hy het nie versekering gehad nie. Sommige van sy skuldeisers was hom genadig, maar ander moes wag totdat hy genoeg geld gemaak het om hulle te betaal.

In die vroeë negentigerjare het die politiek in die land ook baie mense en ondernemings beïnvloed en Slabbert moes kop bo water hou ondanks dreigemente.

“In die eerste vyf jaar het ek vure doodgeslaan om my onderneming te laat asemhaal. Mededingers het dit ook nie vir my makliker gemaak om my onderneming te laat groei nie en ek moes alles insit om te oorleef,” sê Slabbert.

“Dit was moeilike jare. Ek het met drie personeellede begin en self my administrasie, die dagtake en versnitting en wors maak behartig en vloere geskrop.

“Ek het nie eens kontantvloei gehad vir kleingeld nie en ‘n vriend het vir my ‘n vragmotor geleen om my vleis te vervoer. Ek wil nie eens praat van ‘n motor nie. Daar was nie geld vir brandstof nie en ek moes maar werk toe loop.

“My vrou, Wilhma, was die eienaar van ‘n haarsalon en het ook oortyd gewerk om die onderneming op die been te kry,” sê Slabbert.

Sy vrou is nou ‘n direkteur van die onderneming en besit ook aandele.

“Benewens die administrasie van die onderneming, doen ek alles van vloere was tot vleis sny.

“Ek was 18 jaar ‘n haarkapper en dit was vir my moeilik om op te hou daarmee, maar my man het my nodig gehad en ek het hom ondersteun,” sê sy.

Sy meen haar man is baie eerlik en reguit, hy het selfrespek en respek vir sy medemens.

“Dit is alles eienskappe wat hom ‘n sukses laat maak. Hy ken die vleisbedryf en as hy weet skaapvleis gaan aanstaande week goedkoper as vandeesweek wees, sal hy nie toelaat dat ‘n klant byvoorbeeld in die duurder week ‘n heel skaap koop nie,” sê sy.

Sy harde werk van die begin af was nie verniet nie en binne drie maande nadat hy die slaghuis oorgeneem het, het hy die omset van die vorige eienaar verdubbel. ‘n Jaar later het hy al sy skuld aan die bank en aan sy pa vereffen en steeds elke maand met ‘n skamele salaris oor die weg gekom.

“Een van die vernaamste redes waarom my onderneming ‘n sukses is, is omdat ek opreg met my klante is. Dan vertrou hulle jou. Ek is ook opreg met my personeel en betaal hulle goed.

“My oorskot het ek in my onderneming teruggeploeg en masjinerie, ‘n bakkie en groter yskaste gekoop,” vertel Slabbert.

Hy het ‘n huis kontant gebou en nooit weer skuld gemaak nie. In 1996 het hy sy eie gebou gekoop en verskaf nou werk aan 45 mense. In feestye het hy meer personeellede nodig, want daar is ‘n groot vraag na sy produkte.

“As jy na jou mense kyk, kyk hulle na jou. Ek kry van oor die land heen vleisaanbiedinge omdat my slaghuis so ‘n goeie naam het,” sê Slabbert.

Slabbert is nou besig om sy eie fabriek te bou om self vleis te verwerk. Hy verskaf reeds in groot maat aan supermarkte en slaghuise in die dorp asook aan ander kleiner winkels.

“Behalwe dat jy hare op jou tande moet hê wanneer jy jou eie onderneming begin, is daar ook ander faktore wat in ag geneem moet word. Dit help nie werklik om geld te leen nie, want die skuld verdubbel met die rente wat jy moet betaal.

“Ek sou aan beginners voorstel om ‘n besigheid te begin met ‘n groot belegger wat hulle vertrou. Die ander uitweg as jy nie geld het nie, is om soos ek klein te begin. Om kleiner te begin, is moeiliker, maar aan die einde van die dag is jy jou eie koning.”

(Bron: Die Burger , 5 Julie 2003)

Skryf vyf redes neer hoekom Slabbert suksesvol was, en wat met sy persoon te doen het. Gee ‘n voorbeeld by elke rede.

Klasbespreking

  • Bespreek mekaar se lyste en stel gesamentlik ‘n lys saam van tien eienskappe waaroor ‘n entrepreneur behoort te beskik. Doen dit as rofwerk (jou eie papier), bespreek dit met jou onderwyser, en skryf die finale lys in die tabel hieronder neer.
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.

Gebruik nou die tabel om jouself as moontlike entrepreneur te evalueer. Maak ‘n regmerkie in die regterkantste kolom by die kenmerke wat jy reeds by jouself waargeneem het. Gee jouself ‘n punt uit tien.

Assessering

Leeruitkomstes(LUs)
LU 4
Entrepreneurskennis en VaardighedeDie leerder is in staat om entrepreneurs-kennis, -vaardighede en -houdings te ontwikkel.
Assesseringstandaarde(ASe)
Ons weet dit as die leerder:
4.1 finansiële instansies en organisasies wat entrepreneurskap bevorder, kan identifiseer;
4.2 verskillende idees om ‘n besigheid te begin, kan bespreek (insluitend idees om toeriste te lok en konsessiemodelle);
4.3 tussen die vorme van eienaarskap in die informele en formele sektore kan onderskei (alleeneienaarskap, beslote korporasie);
4.4 die finansiële lewensvatbaarheid van ‘n besigheid kan evalueer (bv. aanvangskoste, produksiekoste, verkope en wins); en
4.5 ‘n besigheidsaktiwiteit wat aankope, vervaardiging en bemarking behels, onderneem (behoort die finansiering van die besigheid met eie of geleende geld in te sluit – bv. oortrokke bankfasiliteite).

Questions & Answers

state the properties of a base
Muhammad Reply
state 3 properties of a base
Muhammad
State three properties of a base
mubarak
a stone is projected from the top of the tower 24.5m high with velocity of 39.2m/s at an angle of 30° with horizontal compute time taken to hit he ground
Sarah Reply
it took a car driver 30mins to travel a distance of 50km.what is the average speed
Isiguzo Reply
Suppose the master cylinder in a hydraulic system is at a greater height than the cylinder it is controlling. Explain how this will affect the force produced at the cylinder that is being controlled.
Louise Reply
Why is popo less than atmospheric? Why is popo greater than pipi?
Louise
The old rubber boot shown below has two leaks. To what maximum height can the water squirt from Leak 1? How does the velocity of water emerging from Leak 2 differ from that of Leak 1? Explain your responses in terms of energy.
Louise
David rolled down the window on his car while driving on the freeway. An empty plastic bag on the floor promptly flew out the window. Explain why.
Louise Reply
the pressure differential exerted a force on the bag greater than the gravitational force holding it on the floor.
gtitboi
what is angular velocity
Sthandazile Reply
The rate of change in angular displacement is defined as angular velocity.
Manorama
a length of copper wire was measured to be 50m with an uncertainty of 1cm, the thickness of the wire was measured to be 1mm with an uncertainty of 0.01mm, using a micrometer screw gauge, calculate the of copper wire used
Nicole Reply
What is the answer please
Mustapha
it took a car driver 30 mins to travel a distance of 50km what is the average speed .
Isiguzo
If centripetal force is directed towards the center,why do you feel that you're thrown away from the center as a car goes around a curve? Explain
Maira Reply
if there is a centripetal force it means that there's also a centripetal acceleration, getting back to your question, just imagine what happens if you pull out of a car when it's quickly moving or when you try to stop when you are running fast, anyway, we notice that there's always a certain force..
Lindomar
... that tends to fight for its previous direction when you try to attribute to it an opposite one ou try to stop it.The same thing also happens whe a car goes around a curve, the car it self is designed to a"straight line"(look at the position of its tyres, mainly the back side ones), so...
Lindomar
... whenever it goes around a curve, it tends to throw away its the occupiers, it's given to the fact that it must interrupt its initial direction and take a new one.
Lindomar
Which kind of wave does wind form
Matthias Reply
calculate the distance you will travel if you mantain an average speed of 10N m/s for 40 second
Abdulai Reply
400m/s
Feng
hw to calculate the momentum of the 2000.0 elephant change hunter at a speed of 7.50 m/s
Kingsley Reply
how many cm makes 1 inches
Hassan Reply
2.5
omwoyo
2.54cm=1inche
omwoyo
how do we convert from m/s to km/hr
Toni Reply
When paddling a canoe upstream, it is wisest to travel as near to the shore as possible. When canoeing downstream, it may be best to stay near the middle. Explain why?
SANA Reply
Explain why polarization does not occur in sound
Nuradeen
one ship sailing east with a speed of 7.5m/s passes a certain point at 8am and a second ship sailing north at the same speed passed the same point at 9.30am at what distance are they closet together and what is the distance between them then
Kuber Reply
Got questions? Join the online conversation and get instant answers!
Jobilize.com Reply

Get Jobilize Job Search Mobile App in your pocket Now!

Get it on Google Play Download on the App Store Now




Source:  OpenStax, Ekonomiese en bestuurswetenskappe graad 8. OpenStax CNX. Sep 11, 2009 Download for free at http://cnx.org/content/col11039/1.1
Google Play and the Google Play logo are trademarks of Google Inc.

Notification Switch

Would you like to follow the 'Ekonomiese en bestuurswetenskappe graad 8' conversation and receive update notifications?

Ask